Naast de duik- en reisverslagen wordt ook aandacht besteed aan de achtergronden van het duiken. Zo worden er artikelen geschreven over  techniek & materiaal maar ook over onderwater-biologie. Veel leesplezier!

De Snotolf

Categorie: Onderwaterbiologie Gepubliceerd: woensdag 21 februari 2018 Geschreven door Carmen

Het Zeeuwse water is 5 °C of misschien wel kouder. Waarom zou juist nu gaan duiken? Om de snotolven te spotten! Deze mooie vis zit nu net onder het wateroppervlakte in de Oosterschelde en het Grevelingenmeer. Ze leggen daar de eitjes en de vaders zijn er nog een paar weken om ze te beschermen.

Hoe zien ze eruit
De snotolf ofwel Cyclopterus lumpus behoort tot de schorpioenvisachtigen. Het is een echte bodemvis zonder zwemblaas met een vierkant lichaam en een stompe kop. Zijn buikvinnen zijn vergroeid tot een zuignap die hij gebruikt om zich vast te hechten aan een harde ondergrond. Op de huid van deze vis zitten rijen met knobbels. De rugvin is een soort kam. De buik van een snotolf is leerachtig en bevat een slijmlaag. Dit lijkt op een snotlaag, dus vandaar de naam snotolf. De snotolf komt in allerlei kleuren voor, zoals grijs, groen, blauw, geel of bruin. Mannetjes zijn kleiner dan vrouwtjes en worden zo’n 30 tot 40 centimeter, terwijl vrouwtjes 50 tot 70 centimeter kunnen worden. Snotolven kunnen wel 13 jaar oud worden.

Een snotolf bij de Zeelandbrug - Mei 2017

Levenswijze
snotolf brengt de meeste tijd van zijn leven op de bodem door. Ze hebben een voorkeur voor rotsachtige bodems, want door hun schutkleur vallen ze daar het minst op. Het grootste gedeelte van het jaar zijn de dieren op grote diepten, tussen de 100 en 400 meter. Wij zien de snotolven in de Oosterschelde of het Grevelingenmeer tijdens het paarseizoen. De rest van het jaar zitten ze dieper, in de Noordzee, de Oostzee of de Atlantische Oceaan. Snotolven eten voornamelijk op de bodem levende dieren, zoals borstelwormen, schaaldieren en weekdieren. Ze kunnen zich ook te goed doen aan kwallen, ribkwallen en kleine visjes. Roeipootkreeftjes eten het slijm van de snotolf. Ze hechten zich vast aan de snotolf. Roeipootkreeftjes lijken niet echt op kreeftjes, onderwater lijk het meer alsof er kleine sliertjes aan de huid van de snotolf vastgeplakt zitten. Snotolven worden gegeten door zeehonden of haaien.

Een snotolf bij de Anna Jacobapolder - Januari 2018

Paring
Als snotolven 5 jaar zijn, zijn ze geslachtsrijp. Van december tot april is het paarseizoen van de snotolf. Als eerste verschijnen de mannetjes. Ze krijgen een rode keur om de vrouwtjes te imponeren. De mannen beginnen alvast aan het bouwen van een nest. Zij zoeken daarvoor vaak een plekje tussen basaltblokken. Vervolgens draaien ze daarin heen en weer om een mooi nest te maken. Deze nesten liggen vaak net onder het wateroppervlakte. Dit heeft als risico dat ze kunnen droogvallen.
De grote vrouwtjes komen langs om hun gele eitjes af te zetten en vertrekken dan snel weer naar dieper water. Snotolven kunnen zo’n 100.000 tot 300.000 eitjes per keer afzetten. Hoe groter het vrouwtje, hoe meer eitjes ze kan leggen. De mannetjes bevruchten de eitjes en zorgen voor de eipakketjes die na 6 tot 8 weken uitkomen. Met zijn borstvinnen zorgt hij ervoor dat er zuurstofrijkwater langs de eitjes stroomt. Een vadersnotolf zal niet snel zijn eitjes verlaten, zelfs niet als ze droogvallen. Langzamerhand veranderen de eitjes van geel naar rood. Dit komt omdat de baby’s de voedingsstoffen in het eitje opeten. In mei komen de eitjes uit en trekken de mannetjes zich weer terug naar het diepe water. De baby snotolfjes verstoppen zich in het wier en zuigen zich eraan vast. Na een paar weken zijn de baby’s voldoende gegroeid en zoeken ze diepe wateren op. Na vijf jaar komen ze terug om zichzelf voort te planten.

Baby snotolfjes bij de Anna Jacobapolder - Mei 2017